SGK'dan Kadınlara İş Kapısı! Yaşlı Bakımına Sertifika ve İstihdam Teşviki Geliyor
SGK, 2027'de yaşlı bakımında kadın istihdamı, gençlere yönelik Young-Up projesi ve ev işçilerine sosyal güvence gibi yeni projeleri hayata geçirmeyi planlıyor. Uzun vadeli bakım sigortası da masada.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), istihdamı artırmak ve kayıt dışı çalışmayı azaltmak için 2027 yılında hayata geçirmeyi planladığı yeni projelerin ayrıntılarını netleştirdi. Planlanan adımlar arasında yaşlı bakımı alanında kadınlara sertifika ve istihdam teşviki, gençlere yönelik işe giriş desteği, ev işçilerine sosyal güvence ve uzun vadeli bakım sigortası çalışması yer alıyor. Projeler özellikle iş hayatına katılımı düşük olan kadınlar ve gençler için yeni fırsatlar sunmayı amaçlıyor.
Yaşlı bakımında kadınlara sertifika ve teşvik
SGK'nın üzerinde çalıştığı projelerden biri, "Yaşlı Bakım Hizmetlerinin Geliştirilmesi Yoluyla Kayıtlı Kadın İstihdamının Artırılması Projesi". Proje kapsamında kadınlara sertifika desteği ve istihdam teşvikleri sunulması planlanıyor. Evde yaşlı bir aile büyüğüne bakmak zorunda kaldığı için çalışma hayatından uzaklaşma riski taşıyan kadınların yeniden iş hayatına kazandırılması hedefleniyor.
Projenin bir diğer ayağı ise yeni mezunlara yönelik. Yaşlı bakımı, fizik tedavi ve rehabilitasyon, hemşirelik ve geriatri gibi bölümlerden yeni mezun olan kadınların bu sektörde istihdam edilmesi planlanıyor. Böylece hem kadınların kayıtlı çalışması artırılacak hem de nüfusun yaşlanmasıyla giderek büyüyen yaşlı bakım hizmetlerinde ihtiyaç duyulan nitelikli iş gücü oluşturulacak.
Uzun vadeli bakım sigortası için yeşil kitap
Yaşlı bakımına yönelik çalışmalar yalnızca istihdam desteğiyle sınırlı kalmayacak. Türkiye'de uzun vadeli bakım sigortasının uygulanabilirliği de kapsamlı şekilde ele alınacak. Bu amaçla hazırlanacak yeşil kitap çalışmasında, uzun vadeli bakım sigortasının farklı yönleri değerlendirilecek. Proje ilgililik aşamasını geçti; sürecin devamı için olgunluk değerlendirmesinin sonuçları bekleniyor.
Uzun vadeli bakım sigortası, pek çok Avrupa ülkesinde uygulanan ve yaşlandığında ya da bakıma muhtaç hale geldiğinde kişinin bakım masraflarının sigorta sistemi tarafından karşılanmasını sağlayan bir model. Türkiye'de böyle bir sistem kurulursa, bakıma muhtaç yaşlıların aileleri üzerindeki maddi yükün hafifletilmesi bekleniyor.
Young-Up projesiyle 2 bin 400 gence destek
Genç işsizliğini azaltmak ve gençlerin iş hayatında kalıcı olmasını sağlamak için "Kayıtlı Genç İstihdamının Desteklenmesi (Young-Up) Projesi" hazırlandı. Avrupa Komisyonu'ndan onay alan projenin sözleşmesinin imzalanması bekleniyor. Çalışmanın 2026 yılı sonlarına doğru başlaması öngörülüyor. 24 ay sürecek proje Ankara, İstanbul ve İzmir'de uygulanacak. Proje kapsamında 1.200 genç işveren ile bu işletmelerde işe alınacak 1.200 genç çalışanın desteklenmesi planlanıyor. Böylece toplam 2 bin 400 gencin projeden yararlanması hedefleniyor.
Ev işçilerine sosyal güvence
Temizlik, çocuk ve yaşlı bakımı gibi işlerde evlerde çalışan kişilerin önemli bir kısmı bugün sigortasız çalışıyor. Bu durum, onların emeklilik ve sağlık haklarından mahrum kalmasına yol açıyor. SGK, ev işçilerinin kayıtlı istihdama geçişini kolaylaştırmak için Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) iş birliğiyle "Ev İşçileri İçin Sosyal Güvenliğin Gerçekleşmesi Projesi"ni yürütmeye hazırlanıyor. Projeyle ev işçilerinin sigortalı hale getirilmesinin önündeki engellerin azaltılması amaçlanıyor.
Ev hizmetlerinde sigorta nasıl yapılıyor?
Mevcut sistemde ayda 10 günden az ev hizmetlerinde çalıştırılan kişiler için işverenler, SGK'ya iş kazası ve meslek hastalığı primi ödeyerek sigortalılık bildirimi yapabiliyor. Ayda 10 gün ve üzeri çalışanlar ise tam sigortalı olarak bildirilmek zorunda. Bu bildirimler e-Devlet üzerinden kolayca yapılabiliyor. Uzmanlar, evinde yardımcı çalıştıran ailelerin bu yükümlülüğü yerine getirmemesi halinde idari para cezası ve olası bir iş kazasında ağır maddi sorumlulukla karşılaşabileceğine dikkat çekiyor.
Kadın istihdamı neden önemli?
Türkiye'de kadınların iş gücüne katılım oranı, OECD ve Avrupa Birliği ortalamalarının belirgin şekilde altında bulunuyor. Çocuk ve yaşlı bakımı sorumluluğu, kadınların çalışma hayatından uzaklaşmasının en önemli nedenleri arasında gösteriliyor. SGK'nın projeleri, bu yükü hafifletmeyi ve bakım hizmetini aynı zamanda kayıtlı bir meslek alanına dönüştürmeyi hedefliyor.
