Fon Mağdurlarının Hesabına 29,3 Milyar Lira Yattı! Sıra Kimde?

Tasfiye sürecine giren yatırım fonlarında parası kalan yüz binlerce kişinin beklediği ödemeler başladı. Olağanüstü tasfiye kapsamındaki yedi fonda yatırımı bulunan 235 bin 705 kişiye cuma günü itibarıyla ilk ara ödemeler yapıldı ve toplam 29,3 milyar lira fon sahiplerinin hesaplarına aktarıldı.

Ödemeler, TBMM'de 22 Ekim'de kabul edilen 7596 sayılı Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun ile Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 27 Ekim tarihli ve 76/1903 sayılı kararı çerçevesinde gerçekleştiriliyor. Kapsamdaki fonlar Atlas, Pusula ve Tera portföy yönetim şirketlerine ait fonlardan oluşuyor.

Toplam ödeme 97,3 milyar liraya ulaştı

Olağanüstü tasfiyedeki bu ilk ara ödemelerden önce, olağan tasfiye sürecindeki fonlarda da ödemeler tamamlanmıştı. A1 Capital, Bulls, Pardus ve Hedef portföy yönetim şirketlerinin 93 fonunda yatırımı bulunan 63 bin 759 kişiye toplam 68 milyar lira ödenmişti.

Son ödemelerle birlikte olağan ve olağanüstü tüm tasfiyelerde ulaşılan tablo şöyle oldu: Toplam 100 fonda 299 bin 464 yatırımcıya 97,3 milyar lira ödeme yapıldı. Bu rakam, fon krizi patlak verdiğinden bu yana hesaplara aktarılan en yüksek toplu tutar olarak kayıtlara geçti.

Ödeme sırası nasıl belirleniyor?

Kanun ve SPK kararına göre ara ödemelerde belirli bir öncelik sırası izleniyor. Ödemeler önce para piyasası fonlarından başlıyor. Ardından fon katılma payı en düşük olan yatırımcıdan en yüksek olana doğru ilerleniyor. Bu yöntemle mümkün olan en fazla sayıda yatırımcının bir an önce ödeme alması amaçlanıyor.

Daha önce yapılan açıklamalarda ilk aşamada 1 milyon liraya kadar olan tutarların önceliklendirileceği belirtilmişti. Bu nedenle küçük yatırımcıların büyük bölümü paralarının tamamına ya da önemli bir kısmına ilk dalgada kavuşurken, daha yüksek tutarlı yatırımı olanların ödemeleri sonraki aşamalara kalıyor.

Haksız kazanç elde edenlere ödeme yok

Ara ödemelerde dikkat çeken bir başka ayrıntı da kapsam dışında bırakılan yatırımcılar oldu. Yetkili kurumların yaptığı denetimlerde haksız ve fahiş kazanç elde ettiği belirlenen kişiler bu ödemelerden yararlanamadı. Bu yatırımcıların durumu, yürüyen inceleme ve yargı süreçlerinin sonucuna göre ayrıca değerlendirilecek.

Yatırımcılar paralarını nasıl kontrol edecek?

Ödemeler, yatırımcıların fon aldığı aracı kurum ya da banka hesaplarına yapılıyor. Fon sahiplerinin mobil uygulama veya internet bankacılığı üzerinden hesap hareketlerini kontrol etmesi, ödeme görünmüyorsa işlem yaptığı kuruma başvurması öneriliyor. Daha önce açıklanan bilgilere göre bazı ödemeler İş Bankası ve Ziraat Bankası aracılığıyla da gerçekleştiriliyor.

Uzmanlar, bu süreçte fon mağdurlarını hedef alan dolandırıcılık girişimlerine karşı da uyarıyor. Ödemeyi hızlandırma vaadiyle telefonla aranıp şifre, kart bilgisi ya da onay kodu istenmesi durumunda bu bilgilerin kesinlikle paylaşılmaması, yalnızca resmi kurum ve aracı kurum kanallarının dikkate alınması gerekiyor.

Vergi ve haciz durumu

Yatırımcıların merak ettiği konulardan biri de yapılan ödemelerin vergilendirilip vergilendirilmeyeceği. Fon payı iadelerinde stopaj uygulaması, yatırımcının fonu ne zaman aldığına ve fonun türüne göre değişebiliyor. Hesabında haciz bulunan yatırımcıların ödemelerine ise genel hükümler çerçevesinde bloke konulabiliyor. Bu nedenle ödeme tutarında beklenenden farklı bir rakam gören yatırımcıların hesap ekstresini aracı kurumdan istemesi öneriliyor.

Süreç nasıl başlamıştı?

SPK, birkaç ay önce bazı portföy yönetim şirketlerinin fonlarında usulsüzlük tespit ederek faaliyetleri durdurmuş ve fonları tasfiye sürecine almıştı. Paralarına erişemeyen yatırımcıların mağduriyetini gidermek için hazırlanan özel kanun, ekim ayında Meclis'ten geçerek yürürlüğe girdi. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında toplanan Fon Koordinasyon Kurulu da ödeme takvimini bu hafta netleştirmişti.

Kalan ödemelerin, tasfiye edilen fonlardaki varlıkların satışına ve hukuki süreçlerin ilerlemesine bağlı olarak önümüzdeki haftalarda aşamalı şekilde devam etmesi bekleniyor. Yeni ödeme dalgalarının takvimi, Fon Koordinasyon Kurulunun sonraki toplantılarında açıklanacak.