Bakan Şimşek'ten Enflasyon Değerlendirmesi! Gıdada 7,1, Hizmette 7,9 Puan Düşüş

TÜİK'in ekim ayı enflasyon verilerinin ardından ekonomi yönetiminden ilk değerlendirme Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'ten geldi. Şimşek, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda yıllık tüketici enflasyonunun ekimde, geçen yılın aynı ayına göre 3,1 puan azalarak yüzde 29,8'e gerilediğini belirtti. Bakan, enflasyondaki düşüşün ulaştırma hizmetleri ve enerji dışında genele yayıldığına dikkat çekti.

Ekim ayında aylık enflasyon yüzde 2,58 olarak açıklanmış, bu rakam piyasa beklentisi olan yüzde 2,20'nin üzerinde kalmıştı. Yıllık enflasyon ise yüzde 29,77 olarak gerçekleşti. Şimşek'in değerlendirmesi, yıllık tablodaki düşüş eğilimine odaklandı.

Hangi kalemde ne kadar düşüş var?

Bakan Şimşek'in paylaştığı verilere göre geçen yılın aynı dönemine kıyasla yıllık enflasyon şu ana gruplarda geriledi:

• Gıdada 7,1 puan düşüş
• Enerji ve gıda dışı mallarda 2,5 puan düşüş
• Hizmetlerde 7,9 puan düşüş

Özellikle hizmet enflasyonundaki gerileme, ekonomi yönetimi açısından önem taşıyor. Kira, eğitim, sağlık ve lokanta gibi kalemleri kapsayan hizmet fiyatları, geçmiş enflasyona endeksli olarak artma eğilimi gösterdiği için "katılık" ya da "atalet" sorunu olarak tanımlanıyor. Bu kalemdeki 7,9 puanlık düşüş, fiyatlama davranışında bir yumuşamaya işaret ediyor.

Enerji fiyatları freni zorladı

Şimşek, tablonun tamamen olumlu olmadığını da kabul etti. Bakana göre savaşın etkisiyle yükselen enerji fiyatları, enerji enflasyonunu 16,7 puan artırdı ve bu artış genel dezenflasyon sürecini sınırladı. Son dönemde akaryakıt ve otogaz fiyatlarındaki yükselişler de bu etkiyi doğrudan vatandaşın cebine yansıttı.

Şimşek: Önümüzdeki dönemde düşüş sürecek

Bakan Şimşek, gelecek döneme ilişkin beklentisini de paylaştı. Şimşek'in ifadeleri şöyleydi: "Önümüzdeki dönemde ekonomik aktivitenin dengeli seyri, enerji ve emtia fiyatlarında öngörülen gerileme, beklentilerde iyileşme ve hizmet enflasyonunda ataletin azalması enflasyondaki düşüşü destekleyecektir."

Şimşek ayrıca gıda, konut ve enerjide arz yönlü politikaların hızlandırılacağını, yönetilen ve yönlendirilen fiyatların da bütçe imkânları dahilinde enflasyon hedefleriyle uyumunun güçlendirileceğini vurguladı. Bu ifade, kamunun belirlediği fiyatlarda (elektrik, doğal gaz, köprü-otoyol, harçlar gibi) enflasyon hedefini gözeten bir yaklaşımın sürdürüleceği şeklinde yorumlanıyor.

Piyasa ne bekliyordu?

Ekonomistlerle yapılan anketlerde ekim ayı için aylık yüzde 2,20 civarında bir artış öngörülüyordu. Gerçekleşmenin beklentinin 0,38 puan üzerinde kalması, özellikle gıda ve enerji kalemlerindeki fiyat hareketlerinden kaynaklandı. Ekim ayında yeşil yapraklı sebzelerde yüzde 71,79, kömürde yüzde 20,23 artış görülmesi bunun en somut göstergeleri arasında yer aldı. Buna karşın yıllık bazda düşüşün sürmesi, baz etkisinin ve hizmet fiyatlarındaki yavaşlamanın genel tabloyu desteklediğini ortaya koyuyor. Ekonomi yönetimi, önümüzdeki aylarda bu yavaşlamanın kalıcı hâle gelmesini hedefliyor.

Hedef yeniden tek hane

Bakan Şimşek, aynı gün AK Parti Genel Merkezi'nde düzenlenen bir söyleşide de hedeflerinin enflasyonu yeniden tek haneye indirmek olduğunu dile getirdi. Şimşek, enflasyonun düşürülmesiyle gelir dağılımının daha da iyileşeceğini söyledi ve çalışanların milli gelir içindeki payının 2002'de yüzde 28'den bugün yüzde 37 civarına çıktığını hatırlattı.

Vatandaş için ne anlama geliyor?

Yıllık enflasyondaki gerileme, kira artış sınırından emekli ve memur zammına kadar pek çok hesabı doğrudan etkiliyor. Kasım ayında kira sözleşmesi yenilenecekler için yasal tavan yüzde 31,23'e inerken, SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin dört aylık birikmiş zammı yüzde 8,28 oldu. Memurların yüzde 7'lik zammı ise aşıldı ve yüzde 1,20'lik enflasyon farkı oluştu.

Öte yandan aylık enflasyonun beklentinin üzerinde gelmesi, kasım ve aralık verilerinin önemini artırdı. Bu iki ayın enflasyonu, hem ocak zammının kesin oranını hem de yılsonu enflasyon tahminlerini belirleyecek. Kasım enflasyonu 3 Aralık'ta, aralık enflasyonu ise 4 Ocak 2027'de açıklanacak.