Akkuyu'dan Elektrik İçin Tarih Verildi! Birkaç Hafta İçinde Yakıt Yükleniyor

Türkiye'nin ilk nükleer santrali Akkuyu'da sona gelindi. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Mersin'deki Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde (NGS) yoğun test sürecinin devam ettiğini belirterek, önümüzdeki birkaç hafta içinde ilk nükleer yakıtın yüklenmesiyle santralin fiziki start-up aşamasına geçilmesinin hedeflendiğini açıkladı. Bayraktar, "2027'den itibaren de sistemimizde Akkuyu elektriğini kullanacağız" dedi.

İstanbul'da düzenlenen 16. Türkiye Enerji Zirvesi'nde konuşan Bayraktar, nükleer enerjinin Türkiye için olmazsa olmaz bir konumda olduğunu vurguladı. Bakan, "Türkiye iklim değişikliğiyle mücadele edecekse, binalardan tarıma, tarımdan ulaşıma her alanı elektrikleştireceksek mutlaka nükleer enerjiye sahip olmamız lazım" ifadelerini kullandı.

Fiziki start-up ne anlama geliyor?

Nükleer santrallerde fiziki start-up, reaktöre ilk yakıtın yüklenmesi ve kontrollü zincirleme reaksiyonun başlatılması aşamasını ifade ediyor. Bu aşamada reaktör düşük güçte çalıştırılarak tüm güvenlik ve kontrol sistemleri test ediliyor. Testlerin başarıyla tamamlanmasının ardından güç kademeli olarak artırılıyor ve santral elektrik şebekesine bağlanarak ticari üretime geçiyor. Bakan Bayraktar'ın açıklaması, bu sürecin 2027 yılı içinde tamamlanarak Akkuyu'da üretilen elektriğin sisteme verilmeye başlanacağına işaret ediyor.

Dışa bağımlılığa karşı çeşitlendirme

Bayraktar, Türkiye'nin enerjideki dışa bağımlılığını azaltmak için yerli kaynaklara yöneldiğini ve önemli çeşitlendirme stratejileri izlediğini hatırlattı. Bakan, "Attığımız çeşitlendirme adımlarıyla Türkiye, şubattan itibaren yaşanan büyük petrol ve arz krizine rağmen herhangi bir sıkıntı yaşamadı. Elbette fiyatlardan herkes gibi biz de etkileniyoruz. Uyguladığımız destek programlarıyla vatandaşlarımızı korumaya gayret ediyoruz" dedi.

Enerji fiyatlarının yüksek seyrettiği bir dönemde gelen bu açıklama, elektrik faturalarıyla ilgili tartışmalar açısından da önem taşıyor. Uzmanlar, nükleer santrallerin kesintisiz ve dışa bağımlılığı görece düşük bir baz yük üretimi sağlamasının, uzun vadede elektrik arz güvenliğini güçlendireceğini belirtiyor.

Faturalara yansıyacak mı?

Vatandaşların en çok merak ettiği konu, Akkuyu'nun devreye girmesinin elektrik faturalarına nasıl yansıyacağı. Santralin ürettiği elektriğin alım fiyatı ve süresi önceden yapılan anlaşmalarla belirlendiği için kısa vadede faturalarda doğrudan bir indirim beklenmiyor. Ancak ithal doğal gaza dayalı üretimin payının azalması, uzun vadede maliyetlerin daha öngörülebilir olmasına katkı sağlayabilir. Bu arada EPDK, 2027 için mesken abonelerinde son kaynak tüketim limitini yıllık 3 bin kilovatsaate indirmiş; aylık ortalama 820 lira ve üzeri fatura ödeyen yaklaşık 6,5 milyon abonenin yüksek tüketimli gruba girmesi öngörülmüştü.

5 Kasım'da 2040 vizyonu açıklanacak

Bakan Bayraktar, 5 Kasım'da açıklanacak Milli Enerji 2040 Vizyonu'nun merkezinde elektrikleşmenin yer alacağını da duyurdu. "Türkiye'deki ekonominin bütün alanlarında elektriğin daha yoğun olarak kullanılacağı bir döneme doğru gidiyoruz. Türkiye'nin enerji bağımsızlığına nasıl gideceğini ortaya koyan çok kapsamlı bir plan açıklayacağız" diyen Bayraktar, planın ayrıntılarına ilişkin ipuçları verdi. Daha önce yapılan açıklamalarda 2040 hedefleri kapsamında enerjide 100 milyar dolarlık yatırım öngörüldüğü belirtilmişti.

Petrolde 1 milyon varil hedefi

Bayraktar, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nın (TPAO) bugün itibarıyla günlük 300 bin varil petrol ve gaz üreten bir şirket haline geldiğini aktardı. "2028'de 550-600 bin varile gideceğiz. Hedef, günde 1 milyon varil üretime çıkabilmek" diyen Bakan, yıl bitmeden yeni müjdeli haberler gelebileceğini de söyledi. Bayraktar, "Şirket satın alabiliriz. Ortaklıklar yapıyoruz. Yeni sahalar olabilir, yeni ülkeler olabilir. Bunlarla beraber 1 milyon varil hedefine ulaşmak istiyoruz" diye konuştu.

Akkuyu'nun kapasitesi

Mersin'in Gülnar ilçesinde inşa edilen Akkuyu NGS, her biri 1.200 megavat gücünde dört üniteden oluşuyor. Santral tam kapasiteye ulaştığında Türkiye'nin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 10'unu tek başına karşılaması hedefleniyor. İlk ünitenin devreye girmesinin ardından diğer ünitelerin de kademeli olarak işletmeye alınması planlanıyor.